{"id":18476,"date":"2022-08-11T18:30:42","date_gmt":"2022-08-11T16:30:42","guid":{"rendered":"https:\/\/kwartalnikfotografia.pl\/?p=18476"},"modified":"2025-01-31T14:16:42","modified_gmt":"2025-01-31T13:16:42","slug":"niekonczaca-sie-prowincja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kwartalnikfotografia.pl\/en\/niekonczaca-sie-prowincja\/","title":{"rendered":"Endless province - Marcin Urbanowicz"},"content":{"rendered":"\n

Fotografia sama w sobie nie jest nigdy ko\u0144cem. Fotografia przechwytuje jedyne w swoim rodzaju \u201eTu i Teraz\u201d, bo przecie\u017c sekund\u0119 przed wykonaniem zdj\u0119cia i sekund\u0119 po wykonaniu zdj\u0119cia \u015bwiat jest zupe\u0142nie inny. Nie ko\u0144czy si\u0119, czy to odbita na papier, czy ju\u017c poza wzrokiem cz\u0142owieka. Trwa nawet bez naszej wiedzy. Dlatego fotografia, a zw\u0142aszcza fotografia jako zapis czysto dokumentalny, b\u0119dzie zawsze niesko\u0144czona i niepowtarzalna. Nie b\u0119dzie te\u017c poddawa\u0107 si\u0119 przypominanej \u201eodwiecznie\u201d tezie \u201eWszystko ju\u017c by\u0142o\u201d. Nie musi i nie b\u0119dzie musia\u0142a walczy\u0107 o nowe trendy sztuk wizualnych. Zachowuj\u0105c swoj\u0105 \u201eestetyk\u0119 czysto\u015bci dokumentalnej\u201d oraz dominuj\u0105c\u0105 tre\u015b\u0107 obrazu dzi\u0119ki \u015bwiadomo\u015bci, fotografa b\u0119dzie istnie\u0107 zawsze.<\/p>\n\n\n\n

Fotografia, jak\u0105 \u201euprawia\u201d Marcin Urbanowicz i wielu fotograf\u00f3w na naszym globie ma g\u0142\u00f3wnie za zadanie by\u0107 \u015bwiadkiem opisuj\u0105cym dane miejsca i rzeczywisto\u015bci. Ma r\u00f3wnie\u017c za zadanie przedstawia\u0107 te \u201erzeczywisto\u015bci\u201d w spos\u00f3b jak najbardziej \u201eczysty\u201d. Dzi\u0119ki temu powstaj\u0105 fotografie, kt\u00f3re s\u0105 oknem, przez kt\u00f3re ogl\u0105daj\u0105cy mo\u017ce odkrywa\u0107 ciekawe miejsca, cz\u0119sto pe\u0142ne absurd\u00f3w i nieoczywisto\u015bci, ale bez zb\u0119dnych \u201ezak\u0142\u00f3ce\u0144\u201d ze strony autora. \u201eProwincjonalni Fotografowie\u201d posiadaj\u0105 naturaln\u0105 zdolno\u015b\u0107 odkrywania i pokazywanie tego, co dla wielu jest niewidoczne. Cz\u0119sto zdumiewaj\u0105 nas fotografie, kt\u00f3re zrobili, tym bardziej, kiedy robi\u0105 je na tak zwanym naszym podw\u00f3rku. To nie jest tylko spojrzenie z zewn\u0105trz, jak to si\u0119 przyj\u0119\u0142o m\u00f3wi\u0107 o \u015bwie\u017cym patrzeniu przyjezdnego fotografa. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 fotograf\u00f3w dokumentuj\u0105cych prowincjonalne miasteczka i wsie nosz\u0105 w sobie bardzo czu\u0142y i wyj\u0105tkowy radar.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Marcin Urbanowicz, Prowincja <\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Czasami wywodz\u0105 si\u0119 sami z prowincji, czasami bywaj\u0105 cichymi podr\u00f3\u017cnikami, kt\u00f3rzy powracaj\u0105 w dane miejsca wielokrotnie, ale bywa i tak, \u017ce zatrzymali si\u0119 tylko jeden raz w danym miasteczku czy wsi i to w zupe\u0142no\u015bci wystarczy\u0142o, by wspomniany radar skutecznie zadzia\u0142a\u0142. Wsp\u00f3ln\u0105 cech\u0105 \u201eprowincjonalnych dokumentalist\u00f3w\u201d jest nie tylko zdawanie relacji z ma\u0142ych miasteczek i wiosek, rejestrowanie przemian, tworzenie zapisu dokumentacji aglomeracyjnej, ale dokumentowanie stylu \u017cycia mieszka\u0144c\u00f3w, ich obyczaj\u00f3w i \u015bwiat\u00f3w wewn\u0119trznych. Portrety ludzi z prowincji g\u0142\u00f3wnie powstaj\u0105 bez udzia\u0142u ich samych (jako postaci cz\u0142owieka w kadrze) i to r\u00f3wnie\u017c mo\u017cemy zauwa\u017cy\u0107 na zdj\u0119ciach Marcina Urbanowicza. Wszelkie zagospodarowania miejsc, aran\u017cacje przydomowe czy uliczne dok\u0142adnie ukazuj\u0105 my\u015bli danej spo\u0142eczno\u015bci. Uwydatnienie w fotografiach takiej my\u015bli to jedna z wielu cech, kt\u00f3re buduj\u0105 dobr\u0105 fotografi\u0119 dokumentaln\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Nasza \u201epolska egzotyka\u201d najbardziej widoczna jest nadal na prowincji. Jest to temat niewyczerpalny i dlatego zawsze z ciekawo\u015bci\u0105, a czasem i z u\u015bmiechem na twarzy ogl\u0105da si\u0119 takie fotografie. Nie tylko absurdy PRL-u by\u0142y fotogeniczne. M\u0142odzi dokumentali\u015bci pokazuj\u0105 nam ca\u0142y czas, jak bardzo abstrakcyjnie \u201elokalsi\u201d urz\u0105dzaj\u0105 swoje przestrzenie. Zawsze b\u0119d\u0105 miejsca, kt\u00f3re trzeba odkry\u0107, kt\u00f3re warto pokaza\u0107, bo s\u0105 wa\u017cnym \u201eportretem spo\u0142ecze\u0144stwa\u201d. Zawsze \u201ebezinwazyjna fotografia dokumentalna” b\u0119dzie silna w swojej prostocie obrazowania rzeczywisto\u015bci. Nie potrzebuje zb\u0119dnych artystycznych zabieg\u00f3w, by zachwyca\u0107, by wzbudza\u0107 zainteresowanie, by wprawia\u0107 w zdziwienie widza. Lubimy, gdy na poz\u00f3r proste fotografie zadaj\u0105 wiele pyta\u0144. Mimo wszystko nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce te obrazy powsta\u0142y przede wszystkim dzi\u0119ki fotografom, kt\u00f3rzy s\u0105 obdarzeni wra\u017cliwo\u015bci\u0105 na \u015bwiat, a ich wewn\u0119trzny radar odkrywa jeszcze g\u0142\u0119biej te \u015bwiaty, kt\u00f3re dla wielu (zw\u0142aszcza tubylc\u00f3w) s\u0105 paradoksalnie zbyt zwyczajne i zupe\u0142nie nieciekawe. A cz\u0119sto wystarczy wyj\u015b\u0107 za budynek, za stodo\u0142\u0119, za przystanek autobusowy, by dostrzec, jak bardzo surrealistyczna potrafi by\u0107 rzeczywisto\u015b\u0107 i jak bardzo pi\u0119kna bywa brzydota.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Marcin Urbanowicz, Prowincja <\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Ta \u201epi\u0119kna brzydota\u201d to \u201epoetyka dokumentu\u201d, jak mawia\u0142 Wojtek Zawadzki. I ta poetyka wyczuwalna jest r\u00f3wnie\u017c w fotografiach Urbanowicza. Potrzebujemy takich fotografii i fotograf\u00f3w. Razem tworz\u0105 wielowarstwowe portrety spo\u0142eczne. Takie fotografie (miejsca) i fotografowie s\u0105 jak dualizmy, kt\u00f3re bez siebie nie mog\u0105 istnie\u0107, a dzi\u0119ki temu mo\u017cemy poznawa\u0107 nie tylko ciekawe miejscowo\u015bci, przestrzenie (cz\u0119sto totalnie nas szokuj\u0105ce), ale i osob\u0119 i my\u015blenie fotografa. W fotografiach Urbanowicza jest \u015bwiadomo\u015b\u0107, radar dokumentalisty i my\u015bl, kt\u00f3ra wype\u0142nia tre\u015bci\u0105 napotkane kadry.<\/p>\n\n\n\n

Urbanowicz o swoim projekcie pisze tak:<\/p>\n\n\n\n

\n

Cykl Prowincja <\/em>(tytu\u0142 roboczy) to dokumentacja wsp\u00f3\u0142czesnego obrazu przestrzeni wok\u00f3\u0142 wsi i miasteczek (do 25 tys. mieszka\u0144c\u00f3w). To miejsca oddalone od aglomeracji, du\u017cych miast, cz\u0119sto z dala od ucz\u0119szczanych tras tranzytowych i dr\u00f3g ekspresowych. Prowincja to przestrze\u0144 na marginesie, poboczu. Ale tak\u017ce prowincja to wszystko to, co wype\u0142nia przestrze\u0144 pomi\u0119dzy du\u017cymi o\u015brodkami. Zwyczajno\u015b\u0107 i normalno\u015b\u0107. Od ponad dw\u00f3ch lat przygl\u0105dam si\u0119 polskiej prowincji. Przestrze\u0144, kt\u00f3r\u0105 fotografuj\u0119 nie przestaje mnie zdumiewa\u0107. Prowincja to przede wszystkim przestrze\u0144 u\u017cytkowa. Zmiany wprowadzane s\u0105, by by\u0142o lepiej, pro\u015bciej, ale tak\u017ce \u0142adniej. Cz\u0119sto rozwi\u0105zania tymczasowe wrastaj\u0105 w kolejne warstwy i staj\u0105 si\u0119 t\u0142em do kolejnych zmian. Jest to przestrze\u0144 wielokrotnie poddawana recyclingowi. Na budynkach wida\u0107 kolejne warstwy farby, zmiany w\u0142a\u015bcicieli, a dla mnie to r\u00f3wnie\u017c kolejne dekady historii. Doskonale wida\u0107 mody i style, kt\u00f3re na prowincj\u0119 przybywaj\u0105 z op\u00f3\u017anieniem. Czasem znajduj\u0119 si\u0119 w miejscach nie mog\u0105c uwierzy\u0107, \u017ce nie przenios\u0142em si\u0119 w czasie. M\u00f3j projekt to tak\u017ce podr\u00f3\u017c po mapie naszpikowanej absurdem i brzydot\u0105. Jest to jednocze\u015bnie opowie\u015b\u0107 sentymentalna o \u015bwiecie, kt\u00f3ry zanika. W moich fotografiach prawie nie ma ludzi. Sama przestrze\u0144 ju\u017c wystarczaj\u0105co du\u017co m\u00f3wi o mieszka\u0144cach i u\u017cytkownikach.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Zmiany, o kt\u00f3rych pisze autor, to nieustanny proces warty obserwacji fotograficznej. To nap\u0142ywaj\u0105ce tre\u015bci, kt\u00f3re s\u0105 opisem spo\u0142ecze\u0144stwa, kt\u00f3re ca\u0142y czas r\u00f3\u017cni si\u0119 od spo\u0142eczno\u015bci du\u017cych miast. Krajobraz prowincji wydaje si\u0119 by\u0107 bardziej naturalny ni\u017c \u201eszum widok\u00f3w\u201d wielkich metropolii, gdzie coraz mniej na ulicach indywidualnej my\u015bli. Dlatego prowincje oferuj\u0105 nie mniej ciekawy i bardziej rzeczywisty obraz pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem.<\/p>\n\n\n

\n\n\t\n\t
\n\t\t
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Marcin\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Marcin\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Marcin\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Marcin\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Marcin\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Marcin\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Marcin\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Marcin\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>\t\t\n\t<\/div>\n\n\t\n\t\n\t