{"id":15523,"date":"2022-04-03T14:23:48","date_gmt":"2022-04-03T12:23:48","guid":{"rendered":"https:\/\/kwartalnikfotografia.pl\/?p=15523"},"modified":"2022-04-03T14:23:50","modified_gmt":"2022-04-03T12:23:50","slug":"alain-turpault-zaklinanie-swiata","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kwartalnikfotografia.pl\/en\/alain-turpault-zaklinanie-swiata\/","title":{"rendered":"Alain Turpault - enchanting the world"},"content":{"rendered":"\n

Z fotografi\u0105 jest troch\u0119 tak jak z czarami: im ciemniej tym bli\u017cej do innych \u015bwiat\u00f3w. A poniewa\u017c mrok nie sprzyja barwom, szamani ch\u0119tnie posi\u0142kuj\u0105 si\u0119 formami istnienia na kraw\u0119dziach percepcji. Fotografia od zarania mia\u0142a w sobie co\u015b z szama\u0144skiego obrz\u0105dku i to zar\u00f3wno w aspekcie technologicznym (ciemnia), jak i rytua\u0142u, jaki towarzyszy\u0142 przez d\u0142ugie lata zdejmowaniu ludzi i \u015bwiata.<\/p>\n\n\n\n

Niewielu by\u0142o jednak artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy potrafili przebi\u0107 si\u0119 poza proste kliszowanie dookolno\u015bci do sfer, w kt\u00f3rych odbywa si\u0119 zaklinanie niewidzialnych \u015bwiat\u00f3w \u2013 najcz\u0119\u015bciej tam, gdzie nie ma niemal nic do utrwalenia poza wyobra\u017ani\u0105. Tam w szarej strefie fotograficznego cienia drzemi\u0105 mo\u017cliwo\u015bci pozwalaj\u0105ce uwieczni\u0107 to, co zdeklarowanym pragmatykom nigdy si\u0119 nawet nie przy\u015bni.<\/p>\n\n\n\n

Alaina Turpaulta musia\u0142y niepokoi\u0107 podobne my\u015bli skoro w latach 1985-1991 odby\u0142 pi\u0119\u0107 podro\u017cy na Czarny Kontynent. Szczeg\u00f3lnym zainteresowaniem obdarzy\u0142 zakole rzeki Niger w Mali, w kt\u00f3rym to rejonie praktykowane s\u0105 tradycyjne rytua\u0142y i obrz\u0105dki kultu ciemno\u015bci Gimbala. <\/em>Pok\u0142osiem tych wypraw by\u0142a ksi\u0105zka \u201eOdpoczynek masek\u201d*, mroczna, tajemnicza i nieodgadniona. Kr\u00f3lestwo czterech \u017cywio\u0142\u00f3w i czarnych cia\u0142 , kt\u00f3re z ciemno\u015bci wydobywa \u015bwiat\u0142o gwiazd, ognia i ducha. To zupe\u0142nie niezwyk\u0142a ksi\u0105zka, w kt\u00f3rej uda\u0142o si\u0119 autorowi wyci\u0105gn\u0105\u0107 rzeczy i sprawy z mroku, a do tego uwolni\u0107 dusze od cienia. \u017beby ledwie wychyn\u0119\u0142a, \u017ceby nieca\u0142kiem jeszcze zaistnia\u0142a \u2013 ju\u017c zauwa\u017calna, wyczuwalna, cho\u0107 wci\u0105\u017c niedookre\u015blona.<\/p>\n\n\n\n

\n
\n
\"\"
Alain Turpault, Vincennes (Jean Piere), 1995<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"
Alain Turpault, Landrian (Timothee), 1993<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Po tych niezwyk\u0142ych, afryka\u0144skich do\u015bwiadczeniach, Alain postanowi\u0142 dotrze\u0107 do \u015bwiata pami\u0119ci, wyobra\u017ce\u0144 i rytua\u0142\u00f3w kilkuletnich latoro\u015bli w miejscowo\u015bci Lectoure we Francji. Wybra\u0142 w tym celu dzieci w wieku 7-9 lat wychowuj\u0105ce si\u0119 na fermach w otoczeniu najbardziej naturalnym z mo\u017cliwych w post\u0119powym \u015bwiecie, proponuj\u0105c im wsp\u00f3ln\u0105 zabaw\u0119 w fotograficzna pr\u00f3b\u0119 zwizualizowania odpowiedzi na pytanie: jak widzisz swoj\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107? W tym celu nale\u017ca\u0142o wybra\u0107 miejsce, ewentualne rekwizyty, ustali\u0107 rozmiary sceny czyli kadr, a w kilku przypadkach uciec si\u0119 do makija\u017cu. Na koniec trzeba by\u0142o uzgodni\u0107 warunki techniczne, takie jak \u015bwiat\u0142o i czas ekspozycji, warunkuj\u0105ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 g\u0142\u0119bokiej wsp\u00f3\u0142pracy. Teatralno\u015b\u0107 tych fotografii jest niezaprzeczalna jak sceniczno\u015b\u0107 dzieci\u0119cych zabaw. Ale to, co zdumiewa najbardziej to fakt, \u017ce te zdj\u0119cia ewokuj\u0105 teatr jednego aktora. Tak jakby w konsekwencji uda\u0142o si\u0119 Alain\u2019owi zostawi\u0107 autorsk\u0105 pych\u0119 za progiem strych\u00f3w, kom\u00f3rek i piwnic, w kt\u00f3rych dzieci fotografowa\u0142y si\u0119 najch\u0119tniej. Wielki urok tych fotografii nie kryje si\u0119 jednak w tym, \u017ce autor wycofa\u0142 si\u0119, znikn\u0105\u0142, zdematerializowa\u0142, lecz w tym, \u017ce potrafi\u0142 poczu\u0107 ile mo\u017ce i musi wnie\u015b\u0107, by pozosta\u0107 niewidzialnym. Przezroczystym, a zarazem to\u017csamym z pr\u00f3buj\u0105c\u0105 si\u0119 zmaterializowa\u0107 wyobra\u017ani\u0105 dzieci\u0144stwa, skierowan\u0105 w przysz\u0142o\u015b\u0107. Obawiam si\u0119, \u017ce mo\u017ce mi nie starczy\u0107 fantazji, by dor\u00f3wna\u0107 temu, co dzieci fotografowane przez Alain\u2019a Turpault chcia\u0142y zamanifestowa\u0107 \u015bwiatu. Bo na ile mo\u017cna by\u0107 pewnym, \u017ce ich \u015bwiat to krzywe zwierciad\u0142o naszych postaw, idei i wiary? Na ile z kolei jest to prosta projekcja m\u0142odej, raczkuj\u0105cej pami\u0119ci, czyli czysta fikcja? Na to ka\u017cdy z nas mo\u017ce pr\u00f3bowa\u0107 odpowiedzie\u0107 wy\u0142\u0105cznie na w\u0142asny rachunek. Na koniec chcia\u0142bym jedynie dopowiedzie\u0107, \u017ce fotografie te posiadaj\u0105 zapewne jak\u0105\u015b zawarto\u015b\u0107 pierwiastka \u017ce\u0144skiego, jako \u017ce w seansach z wiadomych powod\u00f3w asystowa\u0142y matki. Inna sprawa, \u017ce \u017cadne dziecko nie my\u015bla\u0142o o pozostaniu na fermie, marz\u0105c raczej o \u017cyciu obie\u017cy\u015bwiata. ** <\/p>\n\n\n\n

Seria tych zdj\u0119\u0107 powsta\u0142a 14 lat temu, dzi\u015b te dzieci przekroczy\u0142y pr\u00f3g doros\u0142o\u015bci. To co mnie ciekawi najbardziej, to jak ich pami\u0119\u0107 odnajdzie po latach tamte marzenia. Na ile spatynuje, na ile roztrzaska, na ile potwierdzi pragnienia i przeczucia? Ale tego si\u0119 chyba nigdy nie dowiemy.<\/p>\n\n\n

\n\n\t\n\t
\n\t\t
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Alain\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Alain\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Alain\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Alain\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>
\n\t
<\/div>\n\n\t
\n\n\t\t<\/a>\"Alain\n\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>\t\t\n\t<\/div>\n\n\t\n\t\n\t